Szpital psychiatryczny
Prywatne notatki wybitnego psychiatry;
Nox tertia¹⁸⁸
[HI 108]
Cap. xvi.¹⁸⁹Moja dusza przemówiła do mnie szeptem, jednak w sposób stanowczy i nieco deprymujący: „Słowa, słowa, nie stwarzaj zbyt wielu słów. Milcz i słuchaj. Czy rozpoznałeś swoje szaleństwo i przyznajesz się do niego? Czy zauważyłeś, że pod powierzchnią życia czai się szaleństwo? A może nie chcesz uznać swojego szaleństwa i przyjaźnie go powitać? Przecież byłeś gotowy na przyjęcie wszystkiego. Dlatego przyjmij także szaleństwo. Pozwól rozbłysnąć światłu swojego szaleństwa, a wtedy także w tobie wzejdzie światło zrozumienia i cię oświeci. Szaleństwem nie powinieneś pogardzać ani też się go bać, lecz dać mu życie”.
Ja: „Twardo brzmią twoje słowa i ciężkie jest zadanie, które mi dajesz”.
D: „Jeśli chcesz znajdować drogi, nie możesz ze wzgardą odnosić się do szaleństwa, które stanowi przecież dużą część twojej istoty”.
Ja: „Nie wiedziałem, że tak właśnie jest”.
D: „Bądź zadowolony, że potrafisz je rozpoznać, dzięki temu bowiem unikasz stania się jego ofiarą. Szaleństwo jest szczególną formą ducha, która przywiera do wszelkich nauk i filozofii, jeszcze bardziej jednak do życia codziennego, samo życie jest bowiem pełne szaleństwa i w swojej istocie całkowicie irracjonalne.
C.G.Jung, Czerwona Księga, 387-389
Człowiek tylko dlatego dąży do rozumu, żeby móc stanowić dla siebie reguły. Tymczasem życie jako takie nie ma żadnych reguł. Oto jego tajemnica i nieznane prawo. To, co nazywasz wiedzą, jest tylko próbą narzucenia życiu czegoś dającego się zrozumieć”.
***
Wariat: „Jesteś szalony i dlatego nic z tego nie rozumiesz. Ty powinieneś przebywać w domu wariatów. Mój Boże, dlaczego moja rodzina zamyka mnie zawsze z szaleńcami? Powinienem przecież zbawić świat, przecież jestem zbawicielem”.
***
Widzę, że to mój sąsiad ze szpitalnej sali, który najwyraźniej wyszedł z apatii, w jakiej się wcześniej znajdował, i teraz siedzi na skraju mojego łóżka. Mówi dalej, z takim samym naciskiem i napięciem, jak poprzednio: „Jestem Nietzsche, tylko ten ponownie ochrzczony. Jestem też Chrystusem, zbawicielem, wyznaczonym do zbawienia świata. Ale oni mnie stąd nie wypuszczają”.
Ja: „Kto pana nie wypuszcza?”.
Wariat: „Diabeł. Przecież jesteśmy w piekle. Pan naturalnie niczego nie zauważył. Ja też dopiero w drugim roku mojego pobytu tutaj doszedłem do tego, że dyrektor to diabeł”.
***
Ja: „To wszystko brzmi beznadziejnie ponuro i budzi mój sprzeciw”.
D: „Nie możesz się niczemu sprzeciwiać. Jesteś w domu wariatów”.
Przede mną stoi mały, gruby profesor – czy on to powiedział? I czy to jego brałem za moją duszę?
Prof: „No cóż, mój drogi, cierpi pan na pomieszanie zmysłów. To, co pan mówi, jest całkowicie bez sensu”.
Ja: „Mnie też się wydaje, że całkowicie się zatraciłem. Czy rzeczywiście zwariowałem? Wszystko jest tak strasznie poplątane i ciemne”.
Prof: „Cierpliwości, wkrótce wszystko się rozjaśni i będzie dobrze. Proszę się tylko porządnie wyspać”.
Przypominam, że „Szpital psychiatryczny” to gra.
